VPS و VDS هر دو سرور مجازی هستند و در بازار هاستینگ گاهی به جای هم استفاده می‌شوند، اما معمولاً به دو سطح متفاوت از تخصیص منابع اشاره دارند. در این مقاله شش تفاوت VPS و VDS را در نحوه تخصیص منابع، کارایی، ایزوله‌سازی، کنترل و قیمت بررسی می‌کنیم و می‌گوییم برای هر نوع پروژه کدام مناسب است.
فهرست مطالب
VPS و VDS مخفف چیست؟
- VPS (Virtual Private Server): سرور خصوصی مجازی؛ یک ماشین مجازی روی سرور فیزیکی مشترک با سیستم‌عامل و دسترسی root اختصاصی. منابع پردازنده معمولاً با زمان‌بندی بین ماشین‌ها تقسیم می‌شود.
- VDS (Virtual Dedicated Server): سرور اختصاصی مجازی؛ همچنان مجازی است، اما منابع آن، به‌خصوص پردازنده، به‌صورت رزروشده و بدون اشتراک تخصیص می‌یابد تا رفتاری نزدیک به سرور اختصاصی داشته باشد.
هیچ استاندارد رسمی برای این دو اصطلاح وجود ندارد و هر ارائه‌دهنده ممکن است تعریف خودش را داشته باشد. برخی ارائه‌دهندگان، از جمله تراست هاست، VDS را به معنای یک محیط مجازی‌سازی اختصاصی با هایپروایزر در اختیار مشتری ارائه می‌کنند. این مدل‌ها را در VDS چیست توضیح داده‌ایم.
۶ تفاوت اصلی
۱. تخصیص پردازنده
در VPS، هسته‌های مجازی روی هسته‌های فیزیکی مشترک زمان‌بندی می‌شوند و ارائه‌دهنده ممکن است مجموع هسته‌های مجازی را بیش از هسته‌های فیزیکی بفروشد (Overcommit). در VDS، هسته‌ها رزرو می‌شوند. توضیح دقیق vCPU در مقاله راهنمای انتخاب VPS آمده است.
۲. پایداری کارایی
نتیجه تفاوت اول این است که VPS در ساعات شلوغی سرور فیزیکی ممکن است نوسان کارایی داشته باشد، اما VDS کارایی قابل پیش‌بینی‌تری دارد.
۳. RAM و دیسک
در ارائه‌دهندگان معتبر، RAM هر دو معمولاً تضمین‌شده است. اما در VDS احتمال Overcommit حافظه و دیسک کمتر است.
۴. ایزوله‌سازی
VDS معمولاً روی مجازی‌سازی کامل (مثل VMware ESXi یا KVM) اجرا می‌شود. VPS هم می‌تواند روی مجازی‌سازی کامل یا روی مجازی‌سازی سطح سیستم‌عامل (مثل کانتینرهای OpenVZ و LXC) باشد که هسته را با بقیه به اشتراک می‌گذارد و محدودیت‌هایی در نصب نرم‌افزار دارد.
۵. کنترل
در هر دو دسترسی root دارید. در مدل VDS با هایپروایزر اختصاصی، کنترل بیشتر است: خودتان ماشین‌های مجازی می‌سازید و منابع را بینشان تقسیم می‌کنید.
۶. قیمت
چون منابع VDS رزرو می‌شوند و بین مشتریان بیشتری تقسیم نمی‌شوند، قیمت آن به‌ازای همان مشخصات بالاتر است.
جدول مقایسه
| ویژگی | VPS | VDS |
|---|---|---|
| تخصیص CPU | زمان‌بندی‌شده و قابل اشتراک | رزروشده |
| پایداری کارایی | خوب، با احتمال نوسان | بالا |
| نوع مجازی‌سازی | کامل یا سطح سیستم‌عامل | معمولاً کامل |
| کنترل | یک ماشین با root | یک ماشین یا محیط هایپروایزر کامل |
| قیمت | کمتر | بیشتر |
| مناسب برای | بیشتر سایت‌ها و اپلیکیشن‌ها | بارهای حساس به کارایی و زیرساخت‌های چندسرویسی |
نام مهم نیست؛ زیرساخت مهم است
یک VPS خوب روی سخت‌افزار جدید، دیسک NVMe و هایپروایزر بدون شلوغی، از یک «VDS» روی سخت‌افزار قدیمی و پرازدحام بهتر است. به‌جای تکیه بر نام، این موارد را بررسی کنید: نوع هایپروایزر، نسل پردازنده، نوع دیسک، سیاست Overcommit و کیفیت پشتیبانی. اگر با هایپروایزرها آشنا نیستید، VMware ESXi چیست را بخوانید.
سوال‌هایی که قبل از خرید بپرسید
- هسته‌های پردازنده رزروشده هستند یا اشتراکی؟
- RAM و دیسک Overcommit می‌شوند؟
- نوع مجازی‌سازی چیست؟
- مدل پردازنده و نوع دیسک چیست؟
- آیا امکان ارتقای منابع بدون مهاجرت وجود دارد؟
کدام را انتخاب کنیم؟
VPS برای: سایت‌های وردپرسی و فروشگاه‌های کوچک تا متوسط، ربات‌ها، محیط توسعه و تست، اتوماسیون و سرویس‌های سبک تا متوسط.
VDS برای: دیتابیس‌های سنگین، فروشگاه‌های پرترافیک، نرم‌افزارهای سازمانی، سرورهای بازی که به کارایی پایدار نیاز دارند و کسب‌وکارهایی که می‌خواهند چند ماشین مجازی را در یک محیط اختصاصی مدیریت کنند.
اگر VPS فعلی شما نشانه‌های کمبود پایداری پردازنده دارد، نحوه تشخیص آن (Steal Time) و روش مهاجرت را در VDS چیست و چه زمانی به آن نیاز دارید ببینید.
سوالات متداول
فرق اصلی VPS و VDS چیست؟
هر دو ماشین مجازی هستند؛ تفاوت اصلی در تخصیص منابع است. در VDS، به‌خصوص پردازنده، منابع رزرو می‌شوند و کارایی پایدارتر است.
VPS بهتر است یا VDS؟
برای بیشتر پروژه‌ها VPS کافی و اقتصادی است. VDS برای بارهای حساس به کارایی و زیرساخت‌های چندسرویسی انتخاب می‌شود.
آیا VDS همان سرور اختصاصی است؟
خیر. VDS همچنان روی لایه مجازی‌سازی اجرا می‌شود. در سرور اختصاصی، کل سخت‌افزار فیزیکی متعلق به شماست. مقایسه در VPS یا سرور اختصاصی.
آیا می‌توانم از VPS به VDS ارتقا دهم؟
بله، معمولاً با مهاجرت داده‌ها به سرویس جدید. با برنامه‌ریزی، قطعی به چند دقیقه کاهش می‌یابد.
VPS یا VDS متناسب با نیاز شما
سرورهای مجازی و VDS تراست هاست را مقایسه کنید. منبع پیشنهادی برای مطالعه بیشتر: مستندات Red Hat درباره مجازی‌سازی.
